ظهور اینترنت و به تبع آن ایجاد شبکه‌های مجازی، انقلاب بزرگی در حوزۀ ارتباطات به همراه داشته است. رونق شبکه‌های مجازی در میان مردم کشورهای گوناگون با هر سطح از توسعۀ اقتصادی گواهی است بر این مدعا که نمی‌توان در مطالعه دربارۀ جوامع، از پیامدهای گوناگون اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و اجتماعی ناشی از این شبکه‌ها در میان مردم چشم پوشید. از آنجا که انتخابات به‌عنوان بارزترین نمود کنش سیاسی شهروندان همیشه مورد توجه محققان حوزه علوم اجتماعی بوده است، مطالعۀ نقش شبکه‌های اجتماعی در جهت‌دهی و شکل‌دادن به رفتار انتخاباتی شهروندان نیز اهمیت ویژه‌ای می‌یابد.

این پژوهش چگونگی تأثیر عضویت افراد در فیس‌بوک را بر رفتار رأی‌دهی آن‌ها درمورد انتخابات ریاست جمهوری سال 1392 بررسی می‌کند. در این پژوهش از رهیافت کیفی استفاده کرده‌ایم تا موضوع را از نقطه نظر خود کاربران فیس‌بوک مطالعه کنیم. برای این منظور از اتنوگرافی مجازی یا نتنوگرافی به‌عنوان روش تحقیق استفاده کرده‌ایم، برای جمع‌آوری داده‌ها از تکنیک‌های مشاهده و مصاحبۀ عمیق و همچنین برای تحلیل داده‌ها از تحلیل تماتیک استفاده کرده‌ایم.

یافته‌های این پژوهش نشان می‌دهد که تکرار و بازتکرار محتواها اصلی‌ترین مکانیسم تأثیرگذاری فیس‌بوک بر رفتار رأی‌دهی کاربران است. همچنین فیس‌بوک در ایران، چون در مقابل رسانه‌های رسمی قرار دارد، می‌تواند تأثیر بسزایی در انتشار محتواهای حساسیت‌برانگیز بسیج‌کننده داشته باشد. طبق این یافته‎ها انتخابات ریاست‌جمهوری سال 92 شرایط ویژه‌ای داشت که تأثیر فیس‌بوک بر رفتار رأی‌دهی افراد در آن بیشتر از انتخابات‌های قبل بوده و احتمالاً بیشتر از انتخابات‌های بعد خواهد بود، تأثیری که فقط محدود به کاربران فیس‌بوک نبوده و بر جامعۀ غیرفیس‌بوکی نیز تأثیر تعیین‌کننده‌ای داشته است.

کلمات کلیدی: سایت‌های شبکۀ اجتماعی، فیس‌بوک، انتخابات، رفتار رأی‌دهی

فهرست مطالب

فصل اول: کلیات پژوهش…. 1

1.1. بیان مسئله. 2

2.1. ضرورت پژوهش…. 5

3.1. اهداف پژوهش…. 6

فصل دوم: ادبیات پژوهش…. 8

1.2. اینترنت و مشارکت سیاسی.. 9

1.1.2. مکانسیم‌های تأثیرگذاری.. 21

2.2. فیس‌بوک و مشارکت سیاسی.. 30

1.2.2. مکانیسم‌های تأثیرگذاری.. 37

3.2. جمع‌بندی.. 40

فصل سوم: روش‌شناسی پژوهش…. 43

 

1.3. روش‌شناسی.. 44

2.3. روش گردآوری داده‌ها 45

3.3. روش تجزیه و تحلیل داده‌ها 50

4.3. زمان پژوهش و منابع داده‌ها 50

5.3. وثوق داده‌ها 52

6.3. اصطلاحات و مفاهیم اصلی.. 53

فصل چهارم: گردآوری و تحلیل داده‌ها 55

1.4. مشاهده و تحلیل کامنت‌ها 56

1.1.4. خاتمی بیاید یا نیاید؟. 57

2.1.4. خاتمی نمی‌آید، هاشمی بیاید. 67

3.1.4. روحانی یا عارف؟. 71

4.1.4. عارف انصراف می‌دهد. 78

5.1.4. مرور و جمع‌بندی.. 79

2.4. انجام و تحلیل مصاحبه‌ها 81

1.2.4. سیاسی بودن.. 83

2.2.4. فیس‌بوکی بودن.. 84

3.2.4. استفادۀ سیاسی از فیس‌بوک… 86

4.2.4. فیس‌بوک و انتخابات 92. 88

فصل پنجم: بحث و نتیجه‌گیری.. 100

فهرست منابع.. 105

بیان مسئله
گسترش و نفوذ اینترنت بین لایه‌های مختلف جامعه توجه جامعه‌شناسان را به بررسی تأثیرات اجتماعی‌سیاسی آن جلب کرده است. پژوهش‌های متعددی تأثیر اینترنت بر هویت اجتماعی، سرمایۀ اجتماعی، اعتماد اجتماعی، مشارکت سیاسی و درکل نقش اینترنت در پیشبرد دموکراسی را بررسی کرده‌اند. برخی از پژوهش‌ها مانند بکشی[1] و دیگران (2012)، اسمیت[2] و دیگران (2009)، ژانگ[3] و دیگران (2010)، ویتاک[4] و دیگران (2011)، نایت‌رینی[5] (2011)، کافمن[6] (2009) و وون[7]، دآگلو[8] و مک‌لئود[9] (2013) روی تأثیرات مثبت آن بر اجتماع تأکید کرده‌اند و برخی مانند کروگر[10] (2002)، زنوس[11] و موی[12] (2007)، کوراه[13] و نیس[14] (2009) تأثیرات منفی آن را برشمرده‌اند.

اهمیت این موضوع در دو دهۀ اخیر با پدیدآمدن نسل دوم تکنولوژی اطلاعاتی‌ارتباطی و تغییر کاربری اولیۀ اینترنت صورت ویژه‌ای یافته است. در سال‌های ابتدایی پیدایش، هدف استفاده از اینترنت، بیشتر سرگرمی و کسب اطلاعات بود؛ اما در سال‌های اخیر، افراد از اینترنت در درجۀ اول برای گسترش ارتباطات بین‌شخصی خود استفاده می‌کنند و به‌جای دریافت منفعلانۀ اطلاعات، خود در تولید محتوا مشارکت می‌کنند، بدون اینکه برای این کار نیاز به دانش و مهارت فنی زیادی داشته باشند (وون، 2013؛ کافمن، 2009).

تکنولوژی اطلاعاتی‌ارتباطی جدید که مهم‌ترین آن‌ها «سایت‌های شبکۀ اجتماعی»[15] هستند، امکان صورت‌گرفتن کارهایی چون ارتباط‌گیری و تعامل شبکه‌ای وسیع با حذف مرزهای جغرافیایی، تولید محتوا، به‌اشتراک‌گذاری آسان اطلاعات چندرسانه‌ای و همچنین بحث بین افراد آشنا و ناآشنا باهم را فراهم کرده است. میلیون‌ها نفر عضو این شبکه‌ها هستند و بخش درخورتوجهی از وقت روزانۀ خود را در آن‌ها می‌گذرانند. درواقع این شبکه‌ها به بخشی از زندگی روزمرۀ این افراد تبدیل شده است، تاحدی‌که گاه تشخیص مرز بین زندگی آنلاین و آفلاین آن‌ها مشکل است. فیس‌بوک[16]، توییتر[17]، گوگل‌پلاس[18]، یوتوب[19] و اینستاگرام[20] از بزرگ‌ترین سایت‌های شبکۀ اجتماعی هستند که درحال‌حاضر  فیس‌بوک با بیش از 1‌میلیارد و 200میلیون کاربر[21] بزرگ‌ترین آن‌ها است (فیس‌بوک، 2014). در سال‌های اخیر بررسی چگونگی تأثیرات این سایت بر جامعه و ازجمله مشارکت سیاسی به یکی از مسائل روز علاقه‌مندان به حوزۀ رسانه و جامعه تبدیل شده است، موضوعی که این پژوهش نیز به‌دنبال بررسی آن در ایران است. مسئلۀ پژوهش پیشِ رو، درک چگونگی تأثیر حیات فیس‌بوکی، به‌عنوان بخشی از زندگی روزمرۀ افراد بر رفتار رأی‌دهی، به‌عنوان یکی از مهم‌ترین شکل‌های مشارکت سیاسی، است. در نظر داریم این مسئله را در انتخابات ریاست جمهوری 1392 ایران بررسی کنیم؛ لذا سؤال علمی این پژوهش بدین‌ترتیب است: چگونه عضویت افراد در فیس‌بوک بر رفتار رأی‌دهی آن‌ها در انتخابات ریاست جمهوری سال 1392 ایران تأثیر گذاشته است؟

مشارکت سیاسی به آن دسته از فعالیت‌های فرد گفته می‌شود که هدفش تأثیرگذاری مستقیم یا غیرمستقیم بر حکومت است (بردی[22]، وربا[23] و اسکلزمن[24]، 1995؛ ؛ برت[25] و برونتن‌اسمیت[26]، 2014؛ تورل[27]، 2006؛ هارل[28]، 2013) و رفتار رأی‌دهی[29] یکی از قدیمی‌ترین و مهم‌ترین شکل‌های مشارکت سیاسی است. اهمیت رأی‌دادن درحدی است که برخی می‌گویند فراتر از آن دستورالعمل روشن و ثابتی درمورد اینکه چه مشارکت دیگری برای عملکرد بهتر جامعه لازم و مطلوب است، وجود ندارد (گوستافسون[30]، 2013). منظور از رفتار انتخاباتی، تأکید روی جنبه‌های فردی مشارکت و نه جنبه‌های کلان، مثل نرخ مشارکت است. سایت‌های شبکۀ اجتماعی هم طبق تعریف، سرویس‌های شبکه‌محوری هستند که برای کاربر، پروفایل[31] عمومی یا نیمه‌عمومی ایجاد می‌کنند و کاربر می‌تواند فهرست ارتباط‌هایش و نیز محتواهایی را که دیگران در سیستم ایجاد کرده‌اند، ببیند و در آن‌ها جستجو کند (بوید[32] و الیسون[33]، 2007).

درمورد محبوبیت فیس‌بوک در میان 42میلیون کاربر ایرانی اینترنت، آمار رسمی وجود ندارد (آمارهای جهانی اینترنتی[34]، 2012) هرچند طبق پیمایشی 58درصد از کاربران ایرانیِ اینترنت به‌طور منظم از فیس‌بوک استفاده می‌کنند. براساس این پژوهش سهم گوگل‌پلاس 37درصد، کلوب[35] 14درصد و توییتر و لینکدین[36] هرکدام 12درصد است که این ارقام، محبوبیت بیشترِ فیس‌بوک درمقایسه با دیگر سایت‌های شبکۀ اجتماعی را در ایران نشان می‌دهد (نولز[37]، 2012؛ باهاتیا[38]، 2012).

2.1. ضرورت پژوهش
اهمیت خاص فیس‌بوک برای پژوهش‌های جامعه‌شناختی را، به‌جز ویژگی محبوبیت این سایت، می‌توان به‌سبب سه مشخصۀ متمایزش دانست: اول. فیس‌بوک با ارائۀ چندین ابزار در یک فضا، فرایند انتشار اطلاعات را ساده‌تر کرده است؛ دوم. در فیس‌بوک امکان دیالوگ افراد فراوانی باهم وجود دارد؛ سوم. درمقایسه با فضای آفلاین، اطلاعات در فیس‌بوک راحت‌تر و برای تعداد بیشتری از افراد دردسترس است (ون‌وینگاردن[39]، 2012). محبوبیت فیس‌بوک و سه ویژگی ذکرشده و نیز اینکه بخشی از اطلاعات مبادله‌ای در این سایت به‌خصوص در ایام انتخابات محتوای سیاسی دارد، اهمیت بررسی تأثیر این سایت بر رفتار ‌انتخاباتی افراد را روشن‌تر می‌کند. این موضوع به‌ویژه در کشوری مانند ایران که حضور در انتخابات از معدود راه‌های تأثیرگذاری سیاسی است، بیشتر درخور توجه است. بررسی تأثیر فیس‌بوک بر رفتار انتخاباتی موضوعی است که درخصوص آن در ایران کار نشده است.

اهمیت این پژوهش به‌لحاظ کاربردی هم، امکان استفاده از نتایج آن از طرف نهادهای رسمی، گروه‌ها، احزاب سیاسی و… است. فیس‌بوک شبکۀ اجتماعی وسیعی است که استفاده از آن درحال گسترش است و پتانسیل تأثیرگذاری بر نگرش و کنش سیاسی افراد را دارد؛ لذا هر گروه سیاسی می‌تواند از این محیط برای پیشبرد اهداف خود، به‌خصوص برای اهداف انتخاباتی در ایام انتخابات استفاده کند. نتایج این پژوهش می‌تواند گامی باشد، هرچند کوتاه، درراستای استفاده از اینترنت درجهت پیشبرد دموکراسی در ایران.

3.1. اهداف پژوهش
در این پژوهش به‌طور کلی دو هدف معین را دنبال می‌کنیم:

رسیدن به شناختی از فضای فیس‌بوک در روزهای منتهی به انتخابات، از طریق تحلیل بحث‌های کامنتی در این سایت و درنهایت بیان تم‌های اصلی آن‌ها؛
درک چگونگی تأثیرگذاری این فضا بر رفتار انتخاباتی از طریق مشاهدۀ کامنت‌ها و مصاحبه با افراد شرکت‌کننده در بحث‌ها.
فصل دوم: ادبیات پژوهش

پایان نامه کیفیت درک شده:انواع رفتار خرید
انواع رفتار خرید
رفتار خرید بر اساس میزان درگیری مصرف کننده و میزان تفاوت بین برندها به گونه­های متفاوتی تعریف شده است

 

رفتار خرید پیچیده[1]
زمانی که سطح درگیری مصرف کننده بالاست و تفاوت فاحشی بین برندها وجود دارد، رفتار خرید پیچیده شکل می­گیرد. درگیری بالای مصرف کننده منوط به وجود محصول گران قیمت، ریسک پذیر و دفعات خرید اندک می­باشد. ازین رو مصرف کننده نیاز به اختصاص زمان زیادی برای تحقیق دربارۀ طبقۀ محصول دارد. این رفتار خرید را مشکل گشایی گشترده نیز می­نامند.

 

2-4-3-2 رفتار خرید تنوعی[2]
رفتار خرید تنوعی زمانی رخ می­دهد که مصرف کننده درگیری اندکی داشته باشد و تفاوت فاحش بین برندها موجود است در این حالت مصرف کننده پیوسته برندها را تغییر می­دهد تا برندهای متنوعی را امتحان کند. باید اذعان داشت این تغییر برند دلیل بر نارضایتی نیست بلکه مصرف کننده تنها برای رسیدن به تنوع بالا دست به این کار می­زند.

 

2-4-3-3 رفتار خرید ناهمگون گریز[3]
در این شکل از رفتار خرید، مصرف کننده با درگیری بالا و تفاوت اندک بین برندها مواجه است. در این حالت مصرف کننده به دلیل تفاوت اندک بین برندها خرید سریعی انجام می­دهد. در این حالت وظیفه بازاریاب این است که از انتخاب برند مصرف کننده به شدت پشتیبانی نماید.

مفهوم نکاح//پایان نامه حضانت فرزندان
مفهوم نکاح و اقسام آن

نکاح به دو دسته دائم و منقطع تقسیم می شود که در ذیل مورد بررسی قرار می گیرد.

گفتار اول:مفهوم لغوی و حقوقی و فقهی نکاح

نکاح عقد زناشویی بستن، زناشویی کردن، زناشویی امتزاج طبایع است بعضی با بعضی که  موجب پدید آمدن موالید میگردد جوهری نیز معتقد است لغت نکاح در است. اما به معنای عقدنکاح مجازاً به کار رفته است. وطی و جماع  اصل به معنای الصحاح، برخی نیز احتمال داده اند این واژه مشترک میان دو معنای وطی و عقد باشد. نکاح در اصل به معنای وَطْیْ (آمیزش) است،که در مورد عقد ازدواج به مناسبت این‌که آن زمینه وطی میباشند، استعمال می‌شود. به نظر می‌رسد منظور از عقد،نه‌ تنها صیغه بلکه مفهوم حاصل از آن یعنی همان ازدواج است بنابراین نکاح را چنین تعریف می‌کنیم:

«نکاح رابطه‌ای است حقوقی – اخلاقی که به وسیله عقد بین زن ومرد حاصل می‌شود وبه آن دو حق می‌دهد که با یکدیگر زندگی کنند، مظهر بارز این رابطه، حق تمتع جنسی است. این تعریف شامل هر دو قسم نکاح یعنی دائم و موقت می‌شود

 

صیغۀ نکاح: نکاح از عقود به شمار رفته ودر آن ایجاب و قبول طرفین لازم است. فقهای اسلام همه اتفاق نظر دارند که در انجام عقد نکاح نه تنها وقوع ایجاب وقبول لفظی،ضروری است بلکه بدون آن رابطه زوجیت ایجاد نمی‌شود بنابراین نکاح معاطاتی، که صرفاً به اعلام توافق طرفین بسنده می‌شود، باطل است بلکه بایستی لفظ ایجاب وقبول هر چند به صورت غیرعربی بر زبان جاری شود اعتبار عربی بودن لفظ در صورتی است که طرفین آشنایی به زبان عربی داشته باشندیا دسترسی به فردی داشته باشند که بتواند عقد نکاح را به زبان عربی جاری کند.گر چه وکیل گرفتن وی از سوی طرفین ازدواج شرعا واجب نیست.

اَصل النکاح للعقد ثم استعیر » . راغب در مفردات مینویسد که حقیقت نکاح در عقد است.للجماع، و محالٌ انْ یکون فی الاصلِ للجماع ثم استعیرَ للعقد،لأن اسماء الجماع کلها کنایات النکاح بهمعنی مدلول العقد الذی هو حصول السلطه للزوج علی بضع الزوجه، «. لاستقباحهم ذکره لأنه المفهوم العرفی من قوله، فلان زوج فلانه،أی یکون مسلطاًعلی بضعها ولولم یقع منه وط. اصل نکاح بر عقد 

 
استاد مشاور
دکتر محمد امین کنعانی
 
 
اسفند 1393
برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

فهرست مطالب

عنوان                                                                                                                                                                                                               شماره صفحه      

چکیده فارسی……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..ز 

چکیده انگلیسی……………………………………………………………………………………………………………………………………….ی
فصل اول- کلیات
1-1. بیان مسئله…………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 2
1-2. اهمیت و ضرورت پژوهش………………………………………………………………………………………………………………………….. 4
1-3. اهداف پژوهش………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 5
1- 4. سؤالات پژوهش……………………………………………………………………………………………………………………………………….. 5
فصل دوم – مبانی نظری 

2-1. پیشینه ی پژوهش…………………………………………………………………………………………………………………………………….. 7

2-1-1. آثار جهانی…………………………………………………………………………………………………………………………………………… 7

2-1-2. آثار

 

داخلی…………………………………………………………………………………………………………………………………………… 9

2-1-3. جمع بندی…………………………………………………………………………………………………………………………………………… 16

2-2-1. نظریه ی گفتمان…………………………………………………………………………………………………………………………………… 18

2-2-2. نظریه ی گفتمان لاکلا و موفه………………………………………………………………………………………………………………… 19

2-3. سیر آزادی با تاکید بر نظریه ی برلین………………………………………………………………………………………………………….. 24

2-4. آزادی در گفتمان غرب…………………………………………………………………………………………………………………………….. 29

2-5. نگاهی اجمالی به آزادی از مشروطه تا انقلاب اسلامی………………………………………………………………………………….. 30

2-6. آزادی در گفتمان اسلام سیاسی…………………………………………………………………………………………………………………. 32

2-7. چهارچوب نظری……………………………………………………………………………………………………………………………………. 36

 

 

                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                            
                     فصل­ سوم – روش شناسی پژوهش
3-1. جامعه آماری و روش نمونه گیری…………………………………………………………………………………………………………. 41 

3-2. نظریه ی گفتمان انتقادی فرکلاف…………………………………………………………………………………………………………… 43
  

 

فصل چهارم – یافته های پژوهش

4-1. تحلیل کتب درسی……………………………………………………………………………………………………………………………… 50

4-2. تحلیل مصاحبه…………………………………………………………………………………………………………………………………… 86

 

 
فصل پنجم – بحث و نتیجه گیری 

5-1. نتیجه گیری……………………………………………………………………………………………………………………………………. 111

5-2. بحث…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 113

5-3. محدودیت های پژوهش………………………………………………………………………………………………………………….. 116

5-4. پیشنهادات برای طراحان و نویسندکان کتب درسی……………………………………………………………………………… 117
  

 

منابع
فارسی……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 118 

لاتین………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 121

پیوست

پیوست یک…………………………………………………………………………………………………………………………………………….123

پیوست دو………………………………………………………………………………………………………………………………………………126

پیوست سه……………………………………………………………………………………………………………………………………………..127

پیوست چهار………………………………………………………………………………………………………………………………………….128

پیوست پنج……………………………………………………………………………………………………………………………………………130

پیوست شش………………………………………………………………………………………………………………………………………….131

پیوست هفت…………………………………………………………………………………………………………………………………………131
فهرست جداول

عنوان                                                                                                                                                                                                   شماره صفحه

جدول ‏2‑1: خلا صه ای ازپیشینه خارجی.. 9

جدول ‏2‑2: خلاصه ای از پیشینه داخلی.. 14

جدول 3-1: کتب درسی دبیرستان. 41

جدول ‏3-2: ارزش های انتزاعی.. 45

جدول 4-1-1: تضاد معنایی اشاره شده در درس:در مسیر اخلاص 51

جدول 4-1-2: دال های اصلی در درس:در مسیر اخلاص…. 54

جدول ‏4-1-3: تضاد معنایی در درس:انواع نظام ها 57

جدول ‏4-1-4: تضاد معنایی در درس:تربیت انسانی وسنت ملی ما 63

جدول ‏4-1-5: تضاد معنایی در درس:کویر. 68

جدول 4-1-6: دال های گفتمان خودو غیر در درس:کویر……………………………………………………………………………………………………….. 70

جدول 4-1-7: استعارات درس:کویر…………………………………………………………………………………………………………………………………….. 70

جدول4-1-8: دال های گفتمان خود درس:کویر…………………………………………………………………………………………………………………….. 73

جدول 4-1-9: دال های گفتمان غیردرس:کویر………………………………………………………………………………………………………………………. 73

جدول 4-1-10: دال های گفتمان خود و غیر درس:ناله ی مرغ اسیر…………………………………………………………………………………………. 74

جدول 4-1-11: تضاد معنایی در درس:ناله ی مرغ اسیر………………………………………………………………………………………………………….. 77

جدول 4-1-12: تضاد معنایی در درس:مناجات……………………………………………………………………………………………………………………… 78

جدول 4-1-13: دال های گفتمان خود و غیر در درس:مناجات……………………………………………………………………………………………….. 79

جدول 4-1-14: برجسته سازی دال های گفتمان خود و حاشیه رانی گفتمان غیردر درس:مناجات……………………………………………….. 80

جدول 4-1-15: دال های گفتمان غیر و خود در درس:فرهنگ جهانی………………………………………………………………………………………. 81

جدول 4-1-16: برجسته سازی دال های گفتمان و دال های گفتمان غیر دردرس:فرهنگ جهانی………………………………………………….. 82

جدول 4-1-17: برجسته سازی و حاشیه رانی دال های همراه آزادی در درس:فرهنگ جهانی……………………………………………………… 85

جدول 4-1-18: حاشیه رانی دال های گفتمان غیرو عبارات تاییدی دردرس:فرهنگ جهانی………………………………………………………… 85

جدول 4-2-1: گفتمان های اشاره شده در مورد یک……………………………………………………………………………………………………………… 87

جدول 4-2-2: گفتمان های اشاره شده در مورد دو……………………………………………………………………………………………………………….. 89

جدول 4-2-3: گفتمان های اشاره شده در مورد سه………………………………………………………………………………………………………………. 91

جدول 4-2-4: گفتمان های اشاره شده در مورد چهار…………………………………………………………………………………………………………… 93

جدول 4-2-5: گفتمان های اشاره شده در مورد پنج……………………………………………………………………………………………………………… 95

جدول 4-2-6: گفتمان های اشاره شده در مورد شش……………………………………………………………………………………………………………. 96

جدول 4-2-7: گفتمان های اشاره شده در مورد هفت…………………………………………………………………………………………………………… 98

جدول 4-2-8: گفتمان های اشاره شده در مورد هشت………………………………………………………………………………………………………….. 100

جدول 4-2-9: گفتمان های اشاره شده در مورد نه……………………………………………………………………………………………………………….. 101

جدول 4-2-10: گفتمان های اشاره شده در مورد ده…………………………………………………………………………………………………………….. 102

جدول 4-2-11: گفتمان های اشاره شده در مورد یازده…………………………………………………………………………………………………………. 104

جدول 4-2-12: گفتمان های اشاره شده در مورد دوازده………………………………………………………………………………………………………. 106

جدول 4-2-13: گفتمان های اشاره شده در مورد سیزده……………………………………………………………………………………………………… 107

جدول 4-2-14: گفتمان های اشاره شده در مورد چهارده……………………………………………………………………………………………………. 108

چکیده :

 

 

 

 

         تحلیل مفهوم آزادی در کتب درسی دبیرستان         عاطفه پوررجب 

 
پژوهش حاضرباهدف بررسی مفهوم آزادی در کتب درسی دوره دبیرستان انجام گرفته است.انقلاب 1357 یک انقلاب فرهنگی بود که در نتیجه آن بسیاری از مفاهیم باز تعریف شدند. درگفتمان پساانقلابی آزادی معنایی خاص یافت وبا مفاهیمی خاص مفصل بندی شد. تعریف انقلابی از آزادی از طریق نهادآموزش وپرورش درونی می شود ودرسطح جامعه اشاعه می یابد. این پژوهش درصدد است مشخص کند در وهله اول چه تصویری ازآزادی درکتب درسی ارائه می شود ودر وهله دوم دانش آموزان بعنوان مخاطبان کتب درسی چه تصوری ازآزادی دارند؟ رویکرد نظری این پژوهش نظریه تحلیل گفتمان لاکلا وموفه و روش شناسی آن تحلیل گفتمان انتقادی فرکلاف است. متون مورد تحلیل دراین پژوهش ازکتب درسی ادبیات فارسی،جامعه شناسی ودین وزندگی که در سال تحصیلی 94-93 که درمقطع دبیرستان تدریس می شود انتخاب گردید.همچنین با استفاده از نمونه گیری نظری از15 تن از دانش آموزان دوره پیش دانشگاهی شهر رشت مصاحبه شد. بنابریافته های این پژوهش مفهوم آزادی با مفاهیمی چون عدالت، رهایی ازهوای نفس، استقلال، رهایی از استبداد همراه وهمنشین است. دال مرکزی گفتمان حاکم برکتب درسی رضایت وخشنودی خداوند است و این به معنای اوج رهایی ورسیدن به آزادی واقعی است. مفهوم آزادی مانند دیگر دالهای گفتمان حاکم بر کتب درسی، مدام با بازنمایی های خاص از دالهای گفتمان غرب مانند آزادی لذت جویانه، اومانیسم، زندگی این جهانی به شکل سلبی مقایسه می شوند.

اکثریت دانش آموزان تصویرارائه شده ازآزادی چه درگفتمان غرب ،به علت رواج بی بندوباری وفساد وچه درگفتمان حاکم برکتب درسی ،به علت ارائه تصویرناقص ازآزادی که بیشتر محدود کننده آزادی است تا راهنمای کسب آزادی،به حاشیه می رانند آنها درتعریف ازآزادی بیشتربرآزادی بیان ،پوشش وحفظ حریم خصوصی تاکید می کنند.

 

 

 

واژه های کلیدی:آزادی،کتاب های درسی دوره دبیرستان،تحلیل گفتمان انتقادی ودانش آموزان

Abstarct :

The Analysis Of The Meaning Of Liberty In Highschool Textbooks 

 
 

The present study aimed to analyze concept of liberty in high school textbooks course books1357 revolution was a cultural revolution by which many of the concepts were redefined. In Iranian post-revolutionary discourse, the concept of liberty got special meaning and articulated with some particular concepts. Islamic revolutionary definition of liberty has been internalized and defused by institution of education in society. The purpose of this study was two-fold: 1) how liberty was presented in the course books? What was the students’ realization of the liberty? Theoretical framework and methodology of the study were rooted in Laclau and Mouffe’s discourse analysis theory and Fairclough’s critical discourse analysis. Texts were extracted from high school course books (Persian literature, Sociology, Religion and life) which were taught in academic years of 1393 and 1394. Besides the course books, the researcher interviewed with 15 students in Rasht who were studying pre-university course. The students were selected based on theoretical sampling. Results showed the concept of liberty was collocated with concepts such as justice, independence, and freedom of despotism on one hand and persistence against desires on the other hand. Nodal point of dominant discourse in course books was god satisfaction for human`s emancipation and real freedom. The concept of liberty in Iranian high school course books was defined by frequent comparison against special representation of western world like mortal life, humanism and hedonism. Most of the students rejected both the representation of the western liberty and Islamic conception of the liberty in the course books. They defined the freedom based on their everyday life experiences.

 

Key words:Liberty, text books, critical discourse analysis, students.

بیان مسئله
آزادی از نادرترین مفاهیم تاریخ بشر است که در قلب وذهن هر انسانی جایگاه ویژه ای دارد. آزادی  یک امرمثبت وغیر قابل بحث ودر عین حال یکی از پیچیده ترین مفاهیم تاریخ اندیشه وسیاست است.  مفهومی که درآموزه های  گونا گون به شیوه های متفاوت تفسیرشده وتاریخ  بشریت کوششی مداوم برای تحقق آن بوده است. آزادی ماده اولیه بیانیه حقوق بشر(1948)است که امروزه یک قطب نمای اخلاقی برای روابط بین الملل می باشد.اولین ماده حقوق بشر می گوید:«همه انسان ها آزاد بدنیا می آیند، آزاد زندگی می کنند وآزاد می میرند».این اصطلاح دارای جنبه های مختلفی است که هریک ازمتفکرین به جنبه خاصی ازآن پرداخته وتاکید کرده اند .درعین حال یک مفهوم تعالی شونده است که فراسوی یک رژیم یا کنش سیاسی یا عرصه عمومی قراردارد. آزادی واژه ای است که معانی متعدد ، گاه مترادف و گاه متضادی  درباره ی آن ذکر شده است ، چنان که آیزیا برلین ،فیلسوف انگلیسی روسی تبار، می نویسد :«بابررسی تاریخ اندیشه سیاسی واجتماعی بیش از دویست معنی گوناگون برای این واژه خواهیم یافت »(برلین،1368 :238).آنچه اندیشمندان را برآن داشته تا به جد در پی ارائه توضیح و تعریفی از آزادی بر آیند ،بیم از آن بود که توسعه بیش از حد مفهوم آزادی ، آن را به چنان معنای مبهم تبدیل کند که آن را از افاده هر گونه معنایی خاص باز دارد.برای واژه آزادی  در لغتنامه آکسفورد معانی زیر آورده شده است:«(1)فارغ از اسارت دیگران…(2)رها، نامحدود، نا محبوس ، خلاص یافته از قیود یا وظایف، بی مانع ، نامقید در عمل ، مجاز به مستقل بودن. فصل مشترک معانی ارائه شده عدم مانع و اجباراست » (هایک ،1379 :25 ).در مقابل سوال از  چیستی آزادی پاسخ های ارائه شده اگر نگوییم نقیض یکدیگرند حداقل همخوانی چندانی با هم ندارند.  برای اولین بار آیزیا برلین[1] به گونه ای نظام مند  دو براشت متفاوت مثبت و منفی از آزادی را صورت بندی کرد . این تفکیک در تمام نوشته های معتبری که  درباره آزادی پس ازآن تاریخ نگا شته شده است مورد تایید بوده است.معنی مثبت آزادی(آزادی برای) ،این معنا ازآزادی رابااندکی تسامح می توان به دو دسته تقسیم کرد: (1) درونی-اخلاق (2)بیرونی ،وآزادی منفی(آزادی از) ،مساله اصلی آزادی منفی، قلمرو آزادی شخص ، حدود حریم خصوصی و میزان مداخله ی دیگران یا دولت است.(فلتمن،1973 :257)عبارت آزاد بودن از به مثابه تعریفی از آزادی،محصول تفکرات و تحولات فکری انسان

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

فهرست مطالب:

بخش اول : کلیات

1-1-بیان مساله………………………………………………………………………………. 2

1-2-سوالهای پژوهش………………………………………………………………………… 4

1-2-1-1پرسش اصلی………………………………………………………………………. 4

1-1-2-پرسشهای فرعی……………………………………………………………………… 4

1-3-پیشینه ی پژوهش………………………………………………………………………. 4

1-4-فرضیه های پژوهش……………………………………………………………………. 6

1-5-حدود پژوهش………………………………………………………………………. 6

1-6-اهداف پژوهش………………………………………………………………………….. 6

1-7-سازماندهی پژوهش………………………………………………………………….. 6

بخش دوم: چارجوب نظری

مقدمه…………………………………………………………………………………………. 8

2-1-تبینهای متعارف و محدودیت آنها…………………………………………………. 9

2-2-سیاستهای هویت و قومیت………………………………………………………… 12

2-3-علل اهمیت مسائل قومی…………………………………………………………. 13

2-4-تئوری محرومیت نسبی………………………………………………………….. 14

بخش سوم:امنیت ملی و اقوام

مقدمه…………………………………………………………………………………… 18

3-1-بحث های نظری درباره مساله قومیت و ناسیونالیسم قومی……………….. 18

3-1-1-قومیت پدیده ای کهن یا ابزاری………………………………………… 18

3-2-چگونگی سیاسی شدن قومیت……………………………………………. 19

3-3-عوامل شکل گیری ناسیونالیسم قومی……………………………………. 20

3-4-جایگاه اقوام در ساختار اجتماعی –فضایی ملت ایران………………………. 21

3-5-جایگاه امنیت در ساختار فضایی جغرافیایی ملت………………………….. 23

3-5-1-امنیت ، امنیت ملی…………………………………………………………. 23

3-5-2-امنیت ملی و مولفه های آن……………………………………………… 24

 

3-6-تهدید اقوام علیه امنیت کشور………………………………………………… 27

نتیجه گیری………………………………………………………………………………. 28

بخش چهارم : قومیتها

فصل اول: قومیت و قوم گرایی در ایران

مقدمه………………………………………………………………………….. 31

4-1-1-قومیت و گروه های قومی : مفاهیم مخدوش شده………………….. 31

4-1-2-قومیت و قبیله گرایی در خاورمیانه……………………………………… 32

4-1-3-قبایل و دولتها در ایران : بررسی کلی……………………………….. 33

4-1-4-ویژگی اساسی قبایل ایران……………………………………………. 34

4-1-5-پراکندگی فرهنگی و سیاسی ایلات…………………………………. 35

4-1-6-روابط میان ایلات و دولت در ایران…………………………………… 36

4-1-7-روابط دولت با ایلات………………………………………………………. 37

4-1-8-جامعه و سیاست در کردستان، بلوچستان و آذربایجان……………… 38

4-1-9-ظهور گرایشهای سیاسی و محلی گرا در میان کردها……………. 39

4-1-10-بلوچستان…………………………………………………………………. 40

4-1-10-1-ظهور گرایش های سیاسی محلی گرا در بلوچستان……………. 41

4-1-11-آذربایجان………………………………………………………………… 42

4-1-11-1-ظهور گرایشهای سیاسی محلی گرا در آذربایجان……………………. 42

نتیجه گیری……………………………………………………………………….. 43

فصل دوم : بحران هویت قومی در ایران

مقدمه………………………………………………………………………………… 45

4-2-1-عوامل بحران هویت قومی…………………………………………………. 46

4-2-2-عوامل اجتماعی بحران……………………………………………………. 46

4-2-2-1-تعدد و تنوع قومی…………………………………………………… 46

4-2-2-2-تعدد و تنوع زبان و گویش……………………………………………. 47

4-2-2-3-تنوع و تعدد دینی مذهبی………………………………………………. 47

4-2-2-4-عامل جمعیتی (دموکرافیک)……………………………………….. 48

4-2-2-5-منشا قومی نژادی ناهمگون نخبگان سیاسی یا نظامی حاکم……… 48

4-2-2-6-تبعیض و پیش داوری های قومی………………………………………. 49

4-2-2-7-ناهمگونی مخالفان سیاسی……………………………………………. 49

4-2-3-عوامل اقتصادی بحران………………………………………………… 49

4-2-4-عوامل اداری- سیاسی بحران……………………………………………. 50

4-2-5-عوامل آموزشی بحران…………………………………………………….. 51

4-2-6-عوامل طبیعی و جغرافیایی………………………………………………… 51

فصل سوم : سیاستهای قومی در ایران معاصر

 مقدمه……………………………………………………………………….. 54

4-3-1مدل سیاست های قومی در تاریخ معاصر ایران………………………. 54

4-3-2-سیاستهای قومی قبل از انقلاب…………………………………….. 55

4-3-3-مناسبات حکومت ها با اقوام ایلات و عشایر در ایران…………….. 55

4-3-4-سیاستهای قومی در دوره قاجار…………………………………………. 56

4-3-5-سیاستهای قومی در دوره ی پهلوی اول……………………………… 58

4-3-5-1-تخته قاپو، اسکان اجباری……………………………………………….. 59

4-3-5-2-پیامدهای اسکان……………………………………………………….. 60

4-3-6-سیاستهای قومی بعد از انقلاب………………………………….. 61

4-3-6-1-اهداف و رویکردها…………………………………………………….. 61

4-3-6-2-رویکرد واقع گرایانه……………………………………………………. 62

4-3-7-روابط دولت- اقوام در جمهوری اسلامی ایران…………………… 63

4-3-8-روابط دولت- اقوام از بعد اجرایی………………………………………. 64

4-3-9-دوره انتقالی……………………………………………………………….. 65

4-3-10-روابط دولت- اقوام از بعد فرهنگی…………………………………. 66

نتیجه گیری…………………………………………………………………….. 68

فصل چهارم : مسئله وحدت ملی و الگوی سیاست قومی

مقدمه…………………………………………………………………………… 70

4-4-1-تنوع قومی…………………………………………………………….. 70

4-4-2-شاخص های بحران قومی در ایران…………………………………. 71

4-4-3-سیاست قومی: مفهوم شناسی……………………………………… 72

4-4-4-جایگاه سیاسی قومی…………………………………………………. 73

4-4-4-1-مدیریت سیاسی…………………………………………………… 73

4-4-4-2-علوم رفتاری…………………………………………………………… 74

4-4-4-3-جامعه شناسی سیاسی…………………………………………….. 74

فصل پنجم: هویت، تاریخ و روایت در ایران

مقدمه……………………………………………………………………………… 76

4-5-1-صورت بندی مفهوم دولت……………………………………………… 76

4-5-2-هویت جمعی بعنوان برآیند آگاهی و روایت……………………….. 77

4-5-3-خاطره و گفتمان هویت………………………………………………… 78

4-5-4-سهم هویت ملی………………………………………………………. 79

4-5-6-ایدئولوژی سیاسی و هویت اجتماعی ایران…………………………. 80

4-5-7-مدرنیسم پهلوی و هویت ملی ایران……………………………………. 82

4-5-8-گفتمان سنت گرای ایدئولوژیک و هویت اسلامی …………………… 83

نتیجه گیری…………………………………………………………………………… 84

بخش پنجم: قوم کرد

فصل اول : فراز و فرود جنبش کردی

مقدمه……………………………………………………………………………….. 87

5-1-1-کردها از جنگ چالدران تا جنگ جهانی اول……………………………. 88

5-1-2-کردها بعد از جنگ جهانی او ل تاکنون………………………………….. 88

5-1-3-کردستان ایران…………………………………………………………… 89

5-1-4-علل خیزش جنبش کردی……………………………………………. 91

5-1-5-همبستگی کردی…………………………………………………………… 91

نتیجه گیری………………………………………………………………………… 92

فصل دوم: روند توسعه در مناطق کردنشین ایران قبل و پس از انقلاب

مقدمه……………………………………………………………………………….. 96

5-2-1-رویکردهای توسعه……………………………………………………….. 97

5-2-2-برنامه ریزی در ایران، اهداف و خط مشی ها…………………………. 98

5-2-3قوم کرد……………………………………………………………………….. 99

نتیجه گیری………………………………………………………………………….. 105

منابع……………………………………………………………………………….. 106

چکیده:

ناهمگنی قومی، دینی و اقتصادی، ویژگی ساختی عموم کشور های جهان سوم، بخصوص خاورمیانه می باشد . البته این داوری، به مفهوم تصدیق همسانی کشور های پیشرفته نیست . به تعبیر اوکانر از مجمع 132 ملت- کشور موجود (1972) فقط 12 تای آن (1/9درصد ) به طور قطع از نظر قومی همگن بوده اند منتهی وجود شکافهای گوناگون در کشورهای پیشرفته خاصیت هم افزا ندارند بلکه تمایزهای موجود همدیگر را تعدیل می کنند. از این رو پیامدهای امنیتی مهمی ندارند در حالیکه جنگ قومیتها و استفاده از خرده فرهنگها در جهان سوم بویژه خاورمیانه فصل مهمی از تاریخ درگیریها این ملتها را نشان میدهد. واقعیت موجود با فرایند نوین غلبه گفتمان خودگردانی و با استقلال جویی همه اقوام به جای استیلا جویی یک قوم ، عملا به مساله ای امنیتی تبدیل گردیده و در بسیاری از موارد  تمامیت اراضی واحدهای مختلف سیاسی را تهدید می نماید .

به هر علت و شرایط کشور ما نیز کشوری است متشکل از اقوام مختلف که عناصر و مولفه های متفاوتی بین آنها و دولت مرکزی پیوند یا گسست ایجاد کرده است و احساس قوی در میان طیف وسیعی از جمعیت کشور کتمان ناپذیر است .

آنها در خارج از مرزهای ایران ایرانی هستند لیکن به نظر می رسد در داخل مرزها به همان اندازه که ایرانی هستند، دارای تعلق قومی یا مذهبی هم می باشند. و در همین راستا پژوهش حاضر با تاکید بر قومیت ها و چالش روبروی دولتها موضوع را مورد کنکاش قرار داده است.

بخش اول: کلیات

1-1- بیان مسأله

چنین به نظر می رسد كه در دهه آینده كلیه كشورها به نحوی با مسئله ناسیونالیسم قومی مواجه خواهند شد. از آنجا كه قومیت یكی از شاخص های عمده در شناخت ظرفیت طبیعی كشورها برای نیل به ثبات و دوری از خشونت به حساب می آید. امنیت كشورها در دهه آینده بدون توجه به این مسئله رقم نخواهد خورد. درجمهوری اسلامی ایران وجود قومیت كرد درغرب كشور با گسستهای دینی و اقتصادی و متاثر از تحریكات خارجی می تواند خطرآفرین باشد. در جوامع چند قومی موضوع همزیستی مفهوم تنوع قومی با وحدت ملی امریست منوط به اتخاذ رهیافتی كه بتواند در عین كثرت در خرده فرهنگ های قومی، وحدت درمنش ملی را محقق سازد. قومیت با زیر عنوانهایی چون انفكاك قومی، علایق قومی، گرایشات واگرایانه، استقلال خواهی یا تجزیه طلبی، هویت قومی و چالشهای قومی درمقیاس ملی، عناوینی است كه نیازمند مطالعه از منظر امنیت ملی می باشد.

امنیت در نگاه نخست به عنوان مفهومی ساده، به اطمینان ازحفظ، دوام و بقای داشته ها، و تضمین منافع و تامین علایق اطلاق می شود. برخی امنیت را به صورت «ایجابی» و «سلبی» تقسم می كنند. در معنای ایجابی امنیت، وجود احساس رضایت و اطمینان نزد دولتمردان و شهروندان، و درمعنای سلبی امنیت، نبود ترس، اجبار و تهدید را به عنوان یك شاخص در نظر می گیرند (افتخاری،1377).

همچنین به عقیده رابرت مك نامارا: امنیت ملی به نوعی متضمن اعتماد ملی، آزادی، توسعه و بهبود موقیت یك كشوراست. در كنار امنیت و امنیت ملی واژه قومیت نیز باید گنجانده شود كه بیشتراستفاده كاربردی دارد و برداشت­های متفاوتی از آن صورت گرفته است. در این میان تعریف آنتونی اسمیت دارای كاربرد بالایی است: قوم عبارت از یك جمعیت انسانی مشخص با یك افسانه اجداد مشترك، عناصرفرهنگی، پیوند با یك اعتقاد، آگاهی و فرهنگ مشترك را داراست. اعضای یك ملت اگراحساس كنند در دستیابی به حق و حقوق موقعیتی برابر دارند هویت ملی بحران كمتری خواهد داشت، اما اگراقوامی نتوانند خود را با فرایند ملت سازی، ادبیات ملی، زبان رسمی، تعلیمات عمومی و مذهب رسمی هماهنگ سازند به حد شهروند درجه دوم سقوط كرده و از برخی حقوق محروم و به حاشیه رانده می شوند و احساس محرومیت موجب تقویت هویتهای مادون ملی مانند قومیت، نژاد، محله گرایی و… می شود و محركی برای دست زدن به اعمال سیاسی و خشونت می گردد به خصوص دركشورهای با تفاوت های قومی این مشكلات بیشتر می شود.

عوامل موثر بر شكل گیری یا تشدید ناسیونالیسم قومی درجوامع چند قومی به اقتضای خاص در هر جامعه متعدد است از جمله می توان به موارد زیر اشاره كرد:

1-چگونگی ساختار توزیع منابع قدرت (اقتصادی،سیاسی،فرهنگی) درجامعه.

2-وجود خودجوش جنبش ناسیونالیسم با توجه به سه محور ایدئولوژی، ساز و كارها و شیوه های پیگیری مطالبات و پایگاه اجتماعی.

3-تجربه تاریخی تعاملات و روابط اقوام كه آیا سلطه گر و سلطه ناپذیر یا فدرالی یا خودمختاری بوده است.

4-واكنش و حساسیت قدرتهای منطقه ای و جهانی یه موضوع اقوام در یك كشور خاص.

5-شرایط ژئوپلتیك یا جغرافیایی تركیب قومی هر جامعه، نسبت جمعیت و سرزمین و همسانی قومی با كشورهای همسایه و نوع شكافهای موجود در جامعه.

تبعـیض، نوع نگرش ومیزان گرایـش اقوام به هویـت ملی و رونـد ملت سازی و دولـت سـازی موارد دیـگر می باشند.

سرزمین ایران در مقوله تنوع قومی و زبانی در جهان با 24 درصد همانندی در رتبه شانزدهم قرار دارد. اگر چه در ایران فارسی زبانان با60 درصد جمعیت اكثریت را دارند، لیكن وجود شش قومیت عمده در درون این واحد ملی و تاثیرات شگرف آنها بر سیر تحولات تاریخی واقعیتی انكارناپذیر است. از آنجا كه نقطه تمركز ما در پژوهش قومیت كرد می باشد از قومیتهای دیگر صرفنظر كرده و به كردها میپردازیم.

جمعیت كردها بیشتر در آذربایجان غربی، كرمانشاه  و كردستان ساكن هستند. این قوم، به نسبت،  زمینه مناسب تری برای فعال شدن گسست ملی دارد از جمله این زمینه ها؛ تمركز جمعیتی در یك منطقه كوچك و مشخص، دوم، باور به محرومیت های اقتصادی، بهداشتی وآموزشی، سوم، موقعیت جغرافیایی در كنار مرز دو كشور با تشابه قومی و محلی و وضعیت كوهها و راهها، چهارم، تصور انزوای سیاسی و عدم رضایت از میزان حضور نخبگان سیاسی اجتماعی در داخل نظام، پنجم، ملاحضات مذهبی كه اكثرا سنی مذهب هستند، ششم، زبان كردی اگر چه از شاخه های زبان ایرانی است و با پارسی باستان همانندی زیادی دارد، لكن برای فارسی زبانان امروز مفهوم نیست هر چند گویش های مختلف مانع یك زبان واحد كردی است معهذا امروزه زبان كردی محور جنبش های كردی است اگر چه از لحاظ نژادی نمی توانند اصل آریایی و ایرانی بودن كردها را منكر شوند.

تجربه شورش شیخ عبدالله درسال1297 درمقابل عثمانی ها با محوریت قبایل كرد و شورش شیخ سعید درسال1304 در مقابل ناسیونالیسم افراطی آتاتورك كه هویت كردی را انكار می كرد در پاسخ به تحركات خارجی بود. جنبش اسماعیل سمیتقو كه یكپارچه گی ایران را تهدید میكرد و ارتش رضاخان آن را سركوب كرد و نیز تاسیس كومله در دهه1320 كه به دستور مقامات شوروی به حزب دموكرات كردستان تبدیل شد و طرح كردستان خودمختار و تاسیس جمهوری مهاباد درسال1324 به رهبری عبدالرحمن قاسملو برای تجزیه ایران و بیانیه هشت ماده­ای آنها بعد از انقلاب اسلامی كه خواستار خودمختاری كردستان بودند و اقدامات ملامصطفی بارزانی در این راستا قابل توجه و بررسی است (افتخاری،1377).

2-1- سوال های پژوهش

1-2-1 پرسش اصلی

1-تفاوت قومی كردها چگونه می تواند امنیت ملی ایران را تحت تاثیر قرار دهد؟

1-2-2 پرسش های فرعی

1-چه عواملی سبب می شود قومیت كرد در ایران قائل به هویتی متفاوت باشد؟

2- عوامل سیاسی اجتماعی كه می تواند به تشدید احساس هویت متفاوت كردها در ایران دامن بزنند كدامند؟

3-1- پیشینه پژوهش

در زمینه قومیت و امنیت ملی كتابها و مقالات زیادی نوشته شده است، تعدادی توسط نویسندگان داخلی و تعدادی هم مقالات و كتابهای خارجی كه عموما به صورت ترجمه می باشد.

-دكتر محمدرضا تاجیك دركتاب(مقدمه ای براستراتژی های امنیت ج.ا.ایران رهیافت ها و راهبردها)  به بررسی امنیت چه بعد داخلی و چه خارجی آن پرداخته است. ایشان در دفتر چهارم این